สวัสดีครับทุกท่าน คอลัมน์เรื่องความปลอดภัยในครั้งนี้ เราจะมาพูดกันถึงเรื่องของไฟฉุกเฉิน (Hazard) ซึ่งต้องขอขอบคุณ คุณวรพล สิงห์เขียวพงษ์ ไว้ ณ ที่นี้ด้วยครับ ในการให้ข้อมูลในการทำบทความครั้งนี้ เมื่อทุกท่านได้อ่านบทความนี้แล้ว โปรดใช้วิจารณญาณอย่างรอบคอบก่อนปฏิบัติว่า จะเปิดหรือไม่เปิดไฟฉุกเฉินในสถานการณ์ต่างๆ เรามาเริ่มกันเลยนะครับ

การเปิดไฟฉุกเฉิน ที่ผมจะนำมาเล่า จะแบ่งออกเป็น 4 กรณีหลักที่อาจทำให้เกิดปัญหาได้ เพื่อความเข้าใจที่ง่ายขึ้น ดังนี้

1. ข้ามสี่แยกหรือสามแยก แล้วต้องการตรงไป
2. ฝนตกหนัก หมอกลงจัด หรือทัศนวิสัยแย่มากๆ
3. เบรคกะทันหันแล้วต้องจอดเป็นคันท้าย
4. การลากรถยนต์เสีย

การข้ามสี่แยกหรือสามแยกแล้วต้องการ "ตรงไป"

     เรื่องนี้ได้กลายเป็นนิสัยของคนไทยไปแล้ว โดยคนขับคิดว่าเป็นการเตือนรถยนต์คันอื่น ที่กำลังร่วมใช้สี่แยกเดียวกัน ไม่ให้มาชนรถของตัวเอง ซึ่งในความเป็นจริง ผู้ขับรถยนต์คันที่แล่นมาทางซ้าย หรือขวาของคันที่จะตรงไป อาจเห็นแค่ไฟกะพริบด้านเดียว เสหมือนผู้ขับรถยนต์ที่เปิดไฟกะพริบ กำลังจะเตรียมเลี้ยวไปด้านใดด้านหนึ่ง ทั้งที่กำลังจะตรงไป
     รถยนต์รุ่นใหม่ๆ ได้ติดตั้งไฟเลี้ยวด้านหน้าไว้ในตำแหน่งมุมสุดริมไฟหน้า ผู้ขับรถยนต์ที่กำลังแล่นมาทั้ง 2 ข้าง ซ้าย-ขวา อาจไม่สามารถเห็นไฟกะพริบทั้ง 2 มุมหน้าพร้อมกัน หากรถยนต์คันนั้นใกล้สี่แยกเข้ามามาก หรือในหลายๆ มุม ผู้ขับร่วมทางอาจไม่เห็นไฟกะพริบพร้อมกันเป็นคู่ในด้านหน้า หรือด้านหลัง ถ้ามีรถยนต์หรือรถจักรยานยนต์ เหลื่อมบังไฟเลี้ยวด้านใดด้านหนึ่งอยู่

เมื่อผู้ร่วมทางเกิดความเข้าใจผิด ก็อาจไม่ระวัง หรือไม่ชะลอความเร็ว ต่อจากนั้นก็.....คงไม่ต้องบอกนะครับ โดยเฉพาะรถยนต์ที่มาจากทางด้านซ้าย ของคันที่เปิดไฟฉุกเฉิน เมื่อผู้ขับเห็นแค่ไฟกะพริบด้านซ้ายก็นึกว่าจะเลี้ยวซ้าย ซึ่งไม่เกี่ยวกับทางตรงของเขา
     ในการขับบนถนนจริงๆ เมื่อผู้ขับที่มาทางซ้าย หรือขวามองเห็นไฟกะพริบด้านมุมใกล้ตัวแล้ว เขาจะต้องเสียสมาธิเล็งต่อไปอีกหรือว่า รถยนต์คันที่จะข้ามสี่แยก มีไฟเลี้ยวกะพริบอยู่อีกด้านหนึ่งหรือไม่ และถึงแม้จะพอเห็นไฟกะพริบด้านที่อยู่มุมไกล ก็มักไม่ชัดเจน เพราะมีแสงของไฟกะพริบมุมใกล้กวนสายตาอยู่ด้วย
     ถ้าเกิดการชนกันขึ้นจริง ผู้ที่เปิดไฟฉุกเฉินก็น่าจะผิด เพราะสร้างความสับสน และที่สำคัญคือ กฎหมายจราจรไทยไม่มีระบุให้เปิดไฟฉุกเฉินเมื่อจะผ่านสี่แยก แล้วต้องการตรงไป
     วิธีปฏิบัติที่ปลอดภัยและถูกต้องก่อนการขับรถข้ามสี่แยก แล้วต้องการตรงไปคือ ชะลอความเร็วลง มองซ้าย-ขวาอย่างรอบคอบ ไม่ควรเปิดไฟฉุกเฉิน เพราะการไม่เปิดไฟเลี้ยวก็แสดงว่าต้องการตรงไปอยู่แล้ว เมื่อเส้นทางว่างและปลอดภัยจึงค่อยตรงไป

ข้ามสามแยกแล้วต้องการ "ตรงไป"

     ในกรณีที่เป็นสามแยกทรงตัว T และเป็นรถยนต์บนทางตรง ตามแนวหัวของตัว T แล้วต้องการตรงไป การเปิดไฟฉุกเฉินอาจสร้างความสับสนให้กับผู้ขับรถยนต์ ที่มาจากอีกแยกในแนวแกนตัว T คล้ายกับกรณีข้ามสี่แยกแล้วต้องการตรงไป

ฝนตกหนัก หมอกลงจัด หรือทัศนวิสัยแย่มากๆ

     ไม่ควรเปิดไฟฉุกเฉิน ถ้าไม่มีอุบัติเหตุเกิดขึ้นข้างหน้าแล้วต้องจอดรถ เพราะในขณะที่เปิดไฟฉุกเฉินจะไม่มีไฟเลี้ยวใช้ หากต้องการให้สัญญาณก่อนเปลี่ยนเลน หรือผู้ขับรถยนต์คันที่ตามมาอาจคิดว่าเป็นรถยนต์ที่จอดนิ่งอยู่ และแยงตาไม่น้อยจากแสงไฟกะพริบสีเหลืองหลายดวง ของรถยนต์หลายคัน รวมถึงถ้ามีรถยนต์คันอื่นบังเหลื่อมอยู่ในบางมุม ไฟกะพริบ 2 ดวงด้านท้ายหรือด้านหน้า อาจมองไม่เห็นเป็นไฟกะพริบเสมือนเป็นไฟเลี้ยวดวงเดียว และสร้างความเข้าใจผิดขึ้นได้
     แม้ไฟฉุกเฉินจะช่วยให้ผู้ขับคนอื่นมองเห็นได้ชัดเจน แต่ขณะที่เปิดไฟฉุกเฉินกะพริบทั้ง 4 มุม หากอยากเปลี่ยนเลนจะไม่มีไฟเลี้ยวใช้ ซึ่งในสถานการณ์ที่ทัศนวิสัยแย่อย่างนั้น อาจมีการเปลี่ยนเลนเพื่อหลบหลีกอะไรกันบ้าง กรณีทัศนวิสัยแย่มากๆ ควรเปิดไฟหน้า เหมือนการเดินทางตอนกลางคืน หรือถ้าทัศนวิสัยแย่มากจริงๆ จนแทบมองไม่เห็น ควรจอดหลบอย่างปลอดภัยและควรเปิดไฟฉุกเฉินไว้ด้วย
     จากประสบการณ์ของผมที่ได้มีโอกาสขับรถ ในประเทศมาเลเซีย ซึ่งตอนนั้นผมได้ขับอยู่บนไฮเวย์ ทัศนวิสัยแทบมองไม่เห็นอะไรเลย ประกอบกับฝนตกหนักมากๆ ซึ่งผมไม่เคยประสบกับเหตุการณ์ที่หนักขนาดนี้ ผู้ใช้รถที่นั้นก็มีการกระทำคล้ายกับคนไทย นั้นคือได้ใช้การเปิดไฟฉุกเฉินในสถานการณ์อย่างนั้น แต่คนใช้รถที่นั้นมีความเป็นระเบียบมากกว่า เพราะผู้ใช้รถส่วนใหญ่จะใช้ความเร็วไม่สูงมาก และก่อนที่ผู้ใช้รถจะเปลี่ยนเลน เพื่อลงจากไฮเวย์ พวกเขาก็จะปิดไฟฉุกเฉิน และเปิดไฟเลี้ยวก่อนเปลี่ยนเลน เป็นระยะเวลานานมาก ซึ่งทำให้ผู้ใช้ที่รถยนต์ด้วยกันเข้าใจได้ง่าย และไม่ทำให้เกิดความสับสน และที่สำคัญคือรถยนต์ที่มีขายในประเทศมาเลเซีย จะมีการติดตั้งไฟตัดหมอกหลังให้เป็นอุปกรณ์มาตรฐาน และถ้าเป็นรถยนต์รุ่นเก่าที่ไม่มีไฟตัดหมอกหลัง เขาถึงจะใช้การเปิดไฟฉุกเฉิน

     แต่ถ้าหากท่านผู้อ่านยังยืนยังที่จะเปิดไฟฉุกเฉินพร้อมกับการขับขี่ ท่านลองคิดดูนะครับว่า คนใช้รถยนต์ในบ้านเรามีความเป็นระเบียบเหมือนที่อื่นไหม และในสภาพการจราจรจริงของเมืองไทย มักพบว่าเมื่อฝนตกหนัก หมอกลงจัด หรือทัศนวิสัยแย่มากๆ (ในเมืองไทยคงมีโอกาสเกิดขึ้นไม่บ่อยนัก) แต่ก็ยังมีผู้ที่ขับรถด้วยความเร็วสูง โดยที่ไม่ยอมชะลอความเร็วสักเท่าไร อีกทั้งยังมีการเปลี่ยนเลนไปมา โดยไม่มีการเปิดไฟเลี้ยวเตือน แล้วอย่างนี้การเปิดไฟฉุกเฉินจะเป็นการลดความปลอดภัยหรือไม่ ?